Podatek kapitałowy

W Wielkiej Brytanii dochody osiągnięte ze sprzedaży, przekazania lub zamiany papierów wartościowych i innych aktywów takich jak: nieruchomości (budynki i grunty), wartość firmy w postaci inwentarza oraz biżuteria, obrazy, antyki, których jednostkowa wartość przekracza 6 tys. GBP podlegają opodatkowaniu podatkiem od dochodów kapitałowych. Podatkiem obciążona jest różnica pomiędzy ceną nabycia i zbycia aktywu, ale tylko w przypadku, gdy sprzedawca osiągnął dochód przekraczający kwotę 9200 GBP w skali roku (rok finansowy 2007 / 2008). Od kwoty objętej opodatkowaniem można odliczyć straty poniesione w wyniku inwestycji kapitałowych. Ponadto można skorzystać z szeregu ulg np. taper relief, która pozwala na zredukowanie obciążeń podatkowych przy inwestycjach długoterminowych. Stawki podatku kapitałowego są ściśle powiązane ze stawkami podatku dochodowego od osób fizycznych.

Osoby nie podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych płacą podatek kapitałowy w wysokości 10 % od sumy dochodów kapitałowych podlegających opodatkowaniu.

Podatek katastralny

Prawodawstwo brytyjskie rozróżnia dwa rodzaje nieruchomości: nieruchomości przeznaczone na cele mieszkalne (domestic) oraz nieruchomości o przeznaczeniu handlowym (non-domestic). Podatek od nieruchomości mieszkalnych jest określany mianem podatku gminnego (council tax), zaś podatek od nieruchomości handlowych jest określany mianem podatku zuniformizowanego (uniform tax). Należy jednak stwierdzić, że obydwa podatki, zarówno podatek od nieruchomości mieszkalnych jak i handlowych mają charakter lokalny, a nie państwowy.

W odniesieniu do terenów rolnych i leśnych nie stosuje się zasadniczo podatku pod warunkiem, że jest on wykorzystywany zgodnie ze swoim podstawowym przeznaczeniem. Jeżeli tereny rolne zostaną wykorzystane w innym celu aniżeli podstawowy, np. dla prowadzenia działalności handlowej lub rekreacyjnej, wówczas taki grunt jest wyceniany przez Agencję Wyceny i podlega opodatkowaniu. Podobnie dzieje się w przypadku lasów.

Generalnie do kategorii nieruchomości handlowych zalicza się wszelkiego rodzaju sklepy, biura, magazyny i fabryki. Obowiązek podatkowy ciąży głównie na osobie, która zajmuje daną nieruchomość, może to być zarówno właściciel, jak i dzierżawca, jednakże w specjalnych strefach ekonomicznych nieruchomości handlowe nie są objęte podatkiem katastralnym. Każda nieruchomość handlowa posiada wycenioną wartość referencyjną (rateable value), stanowiącą podstawę do naliczenia podatku. Wartość referencyjna nieruchomości stanowi równowartość rocznego dochodu, który można by było uzyskać w przypadku wynajęcia jej na wolnym rynku. Wyceny nieruchomości dokonuje Agencja Wyceny (Valuation Office Agency), będąca agendą HM Revenue & Customs. Wycena nieruchomości jest aktualizowana co 5 lat.

W celu ustalenia kwoty należności podatkowej stosuje się współczynnik przeliczeniowy (poundage). Kwotę należnego podatku otrzymuje się mnożąc referencyjną wartość nieruchomości przez współczynnik przeliczeniowy. Współczynnik przeliczeniowy jest ustalany co roku. Procentowy wzrost wskaźnika przeliczeniowego nie powinien przekroczyć wartości rocznego wzrostu wskaźnika inflacji.

VAT

W Wlk. Brytanii większość towarów i usług jest obciążona podatkiem VAT w wysokości 17.5% (stawka podstawowa) oraz 5% w przypadku paliw i energii dostarczanych na terenie Wlk. Brytanii dla domów i instytucji charytatywnych, adaptacji budynków na cele handlowe lub do zamieszkania, jak również sprzedaży fotelików samochodowych dla dzieci. Dla pewnej grupy towarów stosuje się stawkę 0%. Dotyczy to, np. większości produktów żywnościowych, budownictwa (budowa nowych budynków mieszkalnych), ubrań dla dzieci, samochodów przystosowanych do użytku przez inwalidów, transportu publicznego i książek.

W przypadku niektórych dostaw towarów i usług jest możliwe uzyskanie zwolnienia z VAT-u. Dotyczy to m.in. ubezpieczeń, dzierżawy ziemi i budynków (oprócz garaży, miejsc parkingowych, hoteli lub pomieszczeń hotelowych) oraz usług zdrowotnych.

Transakcje pomiędzy podmiotami polskimi a brytyjskim, a podatek VAT

Od momentu przystąpienia Polski do Unii Europejskiej nastąpiła radykalna zmiana zasad opodatkowania podatkiem VAT wymiany handlowej pomiędzy podatnikami VAT w Polsce a podatnikami zarejestrowanymi dla tego podatku w różnych państwach Unii Europejskiej, w tym w Wielkiej Brytanii, co jest ściśle związane ze zniesieniem granic celno-podatkowych pomiędzy Polską, a państwami członkowskimi. Pojęcie eksportu i importu nie istnieje w odniesieniu do rynku wewnętrznego UE. Pojęcia te zostały zastąpiono nowymi: "wewnątrzwspólnotowa dostawa" oraz "wewnątrzwspólnotowe nabycie".

Wewnątrzwspólnotowa dostawa towarów

Dostawy dokonywane pomiędzy przedsiębiorstwami znajdującymi się w różnych państwach członkowskich Unii Europejskiej określane są mianem dostaw wewnątrzwspólnotowych. Gdy polski przedsiębiorca (płatnik VAT) będzie przesyłać towar do przedsiębiorcy zarejestrowanego na potrzeby VAT znajdującego się na obszarze Wspólnoty, w tym na terenie Wielkiej Brytanii, wówczas dostawa ta - tak jak do tej pory eksport - objęta będzie stawką 0%. Aby polski przedsiębiorca mógł wystawić fakturę ze stawką VAT 0%, muszą być spełnione następujące warunki:

• dostawa została dokonana na rzecz podmiotu posiadającego status podatnika VAT w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej (Wielkiej Brytanii);
• podatnik poda na fakturze VAT prawidłowe numery identyfikacyjne VAT (swój i kontrahenta) wraz z dwuliterowym kodem państwa;
• towary zostaną wysłane lub wywiezione z terytorium Polski do miejsca przeznaczenia w innym Państwie członkowskim Unii Europejskiej;
• podatnik będzie posiadał dowód potwierdzający wywiezienie towarów z Polski.

Jeśli którykolwiek z wyżej wymienionych warunków nie zostanie spełniony, należy naliczyć i rozliczyć podatek w Polsce.

W odniesieniu do dostaw dokonywanych przez polskich podatników VAT na rzecz podmiotów nie będących podatnikiem VAT w Wielkiej Brytanii (oraz innych krajach Wspólnoty) zastosowano zasadę opodatkowania w kraju pochodzenia towaru. Podatek VAT jest w tym przypadku naliczany według stawki obowiązującej w Polsce i rozliczny na zasadach ogólnych przez zarejestrowanego do celów VAT dostawcę (dostawa jest wówczas traktowana jak sprzedaż krajowa). Wyjątkiem od tej zasady jest dostawa nowych środków transportu (zawsze opodatkowana w kraju, do którego konsument sprowadza środek transportu) oraz sprzedaż wysyłkowa.

Wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów

Jeśli polskie przedsiębiorstwo zarejestrowane na potrzeby VAT w Polsce nabywa towary z innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej, dostarczane przez podatnika zarejestrowanego dla celów VAT w państwie wysyłki towarów, podmiot polski będzie musiał z tego tytułu zapłacić podatek VAT w Polsce. Stawką podatku jest stawka obowiązująca z tytułu dostawy takich samych towarów na terytorium Polski.

Przemieszczenie własnych towarów pomiędzy krajami Unii Europejskiej

Przemieszczenie własnych towarów z jednego państwa członkowskiego do drugiego uważane jest, co do zasady, za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów z jednej strony, zaś za wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów z drugiej strony. Jeśli dany podmiot będący podatnikiem VAT przewozi w ramach prowadzonej działalności gospodarczej własne towary z Polski do innego Państwa członkowskiego Unii Europejskiej (na przykład, jeżeli własne towary są przewożone z Polski do innego państwa członkowskiego celem ich dalszej odsprzedaży lub w celu ich użycia do celu własnej działalności prowadzonej na terytorium tego innego państwa), będzie on zobowiązany do wykazania podatku VAT w innym państwie członkowskim z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia towarów. Taki podmiot może być zobowiązany zarejestrować się dla celów VAT w tym państwie. W Wielkiej Brytanii obowiązek rejestracji powstaje w momencie przekroczenia określonego limitu rocznego (na rok podatkowy 2007/2008 limit został określony na 64 tys. funtów).

Chociaż większość przypadków przemieszczenia towarów własnych pomiędzy państwami członkowskimi Unii Europejskiej do celów prowadzonej działalności jest z jednej strony uznawane dla celów podatku VAT za wewnątrzwspólnotową dostawę towarów, z drugiej zaś za wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów, niżej wymienione przypadki tymczasowego przywozu towarów, oraz inne przypadki, są wyłączone z obowiązujących w takich sytuacjach rozwiązań:

• towary na terytorium kraju są instalowane lub montowane, z próbnym uruchomieniem lub bez niego;
• towary są wysyłane lub transportowe przez podatnika VAT w przypadku tzw. sprzedaży wysyłkowej;
• towary są przemieszczane z przeznaczeniem ich dostarczenia na pokładach statków, samolotów lub pociągów w trakcie, gdy transport pasażerski jest wykonywany na terytorium Wspólnoty;
• towary mają być przedmiotem eksportu z terytorium kraju do którego są przemieszczane;
• towary mają być przedmiotem wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów;
• na terytorium danego kraju na towarach mają być wykonane usługi na rzecz podatnika VAT, pod warunkiem, że towary po wykonaniu tych usług, zostaną z powrotem przemieszczone do państwa członkowskiego, z którego zostały pierwotnie wywiezione;
• towary mają być czasowo używane na terytorium kraju, w celu świadczenia usług przez podatnika VAT z siedzibą lub miejscem zamieszkania na terytorium państwa członkowskiego wysyłki;
• towary mają być czasowo używane na terytorium kraju, nie dłużej jednak niż 24 miesiące.

Mimo, iż opisane powyżej przypadki wywozu towarów nie są traktowane jak dostawy dla celów podatku VAT, podatnik powinien posiadać dowody handlowe, iż towary te opuściły terytorium danego państwa, a następnie powróciły na jego teren.

Towary instalowane i montowane

Jeżeli podatnik dostarcza towary, które ma zainstalować lub montować w innym państwie członkowski Unii Europejskiej i towary te nie wchodzą w zakres usługi wykonywanej tam przez podatnika, dostawa tych towarów ma miejsce w tym państwie i także w tym państwie podatnik jest zobowiązany do zapłaty podatku VAT. Podatnik będzie zobowiązany do zarejestrowania się dla celów VAT w tym państwie członkowski celem rozliczenia należnego podatku od dostaw tych towarów.

Świadczenie usług

Przepisy unijne przewidują, iż usługi opodatkowane są w miejscu ich świadczenia, a co do zasady za miejsce świadczenia usługi przyjmuje się miejsce siedziby świadczącego usługę. Usługi, zatem podlegają opodatkowaniu nie w kraju, gdzie są świadczone, lecz tam, gdzie swoją siedzibę ma usługodawca. Po 1 maja 2004 roku polskie firmy sprzedające swoje usługi unijnym klientom muszą odprowadzić podatek VAT w Polsce według polskich stawek.
Jednakże, przepisy unijne przewidują od tej zasady wiele wyjątków, głównie ze względu na szczególny charakter niektórych usług. Są to między innymi:

·     dla usług związanych z nieruchomościami miejscem świadczenia jest miejsce położenia nieruchomości;

• dla usług w dziedzinie kultury, sztuki, sportu, nauki, edukacji lub rozrywki, usług pomocniczych do usług transportowych (załadunek, rozładunek, przeładunek), wyceny majątku rzeczowego ruchomego, na ruchomym majątku rzeczowym miejscem świadczenia usługi jest miejsce faktycznego wykonania usługi;
• w przypadku niektórych usług, świadczonych na rzecz podatników mających siedzibę lub miejsce zamieszkania na terytorium Wspólnoty, ale w kraju innym niż kraj świadczącego usługę, miejscem świadczenia tych usług jest miejsce gdzie nabywca usługi posiada siedzibę. Przepis ten stosuje się do usług: sprzedaży praw lub udzielania licencji i sublicencji, przeniesienia lub cesji praw autorskich, patentów, praw do znaków fabrycznych, handlowych, oddania do użytkowania wspólnego znaku towarowego albo wspólnego znaku towarowego gwarancyjnego oraz innych pokrewnych praw, reklamy, usług prawniczych, rachunkowo-księgowych, badania rynku i opinii publicznej, doradztwa w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej i zarządzania, przetwarzania danych i dostarczania informacji, usług architektonicznych i inżynierskich, tłumaczeń, usług bankowych, finansowych, ubezpieczeniowych łącznie z reasekuracją, z wyjątkiem wynajmu sejfów przez banki, dostarczania personelu, wynajmu, dzierżawy, lub innych o podobnym charakterze, których przedmiotem są rzeczy ruchome, z wyjątkiem środków transportu, usług telekomunikacyjnych, nadawczych radiowych i telewizyjnych, elektronicznych, polegających na zobowiązaniu się do dokonania czynności lub posługiwania się prawem, usług agentów, pośredników działających w imieniu i na rzecz innej osoby, jeżeli uczestniczą w zapewnieniu usług.

W tych przypadkach podatek VAT polska firma będzie musiała naliczyć według stawek obowiązujących w kraju i odprowadzić w kraju, gdzie odpowiednio:

• położona jest nieruchomość;
• faktycznie została wykonana usługa;
• nabywca usługi posiada siedzibę.

Jeśli w tych przypadkach miejscem świadczenia usługi przez Polską firmę będzie Wielka Brytania i usługobiorca będzie podmiotem zarejestrowanym na potrzeby VAT w Wielkiej Brytanii, to naliczenia i odprowadzenia podatku VAT jest obowiązkiem usługobiorcy. W przypadku, gdy usługobiorca nie jest podatnikiem VAT, wtedy polska firma musi zarejestrować się w Wielkiej Brytanii dla celów VAT (po przekroczeniu obowiązującego w Wielkiej Brytanii progu 64 tys. funtów) i sama naliczać i odprowadzić ten podatek.

Numer identyfikacyjny VAT

Numer identyfikacyjny VAT odgrywa bardzo istotną rolę w obrocie handlowym towarami pomiędzy podatnikami VAT z państw członkowskich UE. Numer identyfikacyjny VAT kontrahenta należy zamieszczać na fakturach, kwartalnych informacjach podsumowujących oraz innych dokumentach związanych z obrotem handlowym towarami dokonywanym pomiędzy państwami Unii Europejskiej.

Każdy podatnik VAT posiada swój unikalny numer dla potrzeb handlu wewnątrzwspólnotowego przyznany przez administrację podatkową państwa członkowskiego Unii Europejskiej, w którym jest zarejestrowany na potrzeby VAT. Ważne jest, aby każdy podatnik VAT biorący udział w wewnątrzwspólnotowym obrocie handlowym posługiwał się numerem identyfikacyjnym wraz z dwuliterowym kodem państwa. Numery podatników zarejestrowanych na potrzeby VAT w Wielkiej Brytanii będą poprzedzane kodem "GB" i będą składały się z pięciu, dziewięciu lub dwunastu znaków. Numer pięcioznakowy może zawierać litery GD (organizacje rządowe) lub HA (służba zdrowia).

Szczegółowe informacje dotyczące podatku VAT w Wielkiej Brytanii można uzyskać w Urzędzie Skarbowym podatków pośrednich HM Revenue & Customs - www.hmrc.gov.uk. Szereg informacji na temat zasad rozliczania podatku VAT w handlu wewnątrzwspólnotowych dostępnych jest na stronie internetowej Ministerstwa Finansów w Polsce - www.mf.gov.pl

Opracowanie:

Na podstawie broszury opublikowanej przez Ministerstwo Finansów "Transakcje wewnątrzwspólnotowe a podatek VAT - zagadnienia ogólne" oraz na podstawie informacji zamieszczonych na stronie internetowej Urzędu Skarbowego podatków pośrednich w Wielkiej Brytanii HM Revenue & Customs.